લોય ક્રાથોંગ 2023

લોય ક્રાથોંગમાં પૂનમે પાંદડાંની નાની હોડીમાં મીણબત્તી મૂકી પાણીમાં તરતી મુકાય છે.

લોય ક્રાથોંગ થાઇલેન્ડમાં પરંપરાગત થાઇ ચંદ્ર પંચાંગના બારમા મહિનાની પૂનમ આસપાસ ઉજવાતો જળઉત્સવ છે. લોકો કેળાના પાન, ફૂલ, દીવો અને અગરબત્તીથી નાની તરતી ક્રાથોંગ બનાવે છે અને મંજૂરી હોય ત્યાં જળમાં વહાવે છે. ઘણા લોકો પાણી માટે આભાર વ્યક્ત કરે છે અને તેને ગંદું કરવાના બદલામાં ક્ષમા માગે છે; ક્યારેક નદીના દેવીસ્વરૂપ ફ્રા મે ખોંગખાનું સ્મરણ થાય છે. ક્રાથોંગ વહાવવું ગુસ્સો કે દુર્ભાગ્ય છોડવાનું પ્રતીક પણ હોઈ શકે છે, જોકે ભાવ લોકો પ્રમાણે બદલાય છે.

એક લોકકથામાં સુખોથાઈ દરબારની નાંગ નોપ્પામાસ નામની સ્ત્રીએ સુંદર તરતી ભેટ બનાવી હતી એવું કહેવાય છે. ઇતિહાસકારો તેને તહેવારની સ્થાપનાનો સ્વતંત્ર સાબિત પુરાવો માનતા નથી. જળપૂજા, બૌદ્ધ પુણ્યકર્મ, ઋતુના મેળા અને પછીના જાહેર કાર્યક્રમોથી જુદી સ્થાનિક રીતો વિકસી. ઉત્તર થાઇલેન્ડના ચિયાંગ માઈમાં યી પેંગના આકાશફાનસ આ દિવસો સાથે આવી શકે છે, પરંતુ તેની લન્ના પરંપરા અને નિયમો અલગ છે.

તહેવાર થાઇ ચંદ્ર પંચાંગથી નક્કી થાય છે, તેની એક કાયમી અંગ્રેજી તારીખ નથી. હવે સ્થાનિક પ્રશાસન પર્યાવરણને નુકસાન ન થાય તે માટે યોગ્ય સામગ્રી વાપરવા, થર્મોકોલ અને પ્લાસ્ટિક ટાળવા તથા નદીમાં કચરો ન નાખવા કહે છે. આકાશફાનસ અને જ્યોત માટે સ્થાનિક પ્રતિબંધો માનવા જોઈએ. પાણીનું સન્માન પ્રદૂષણ કરતાં વધુ સાચી ઉજવણી છે.

પાણી પ્રત્યે આભાર અને ક્ષમાયાચના, દુર્ભાવ છોડવાનો સંકલ્પ તથા જળસ્રોતોનો આદર.

મંજૂરી હોય ત્યાં ફૂલ-દીવાવાળા કુદરતી રીતે વિઘટે તેવા ક્રાથોંગ વહાવો; જળસુરક્ષા અને આગના નિયમો પાળો, કચરો ટાળો.

થાઇલેન્ડમાં થાઇ ચંદ્રમાસ બારની પૂનમ; ચિયાંગ માઈનો યી પેંગ સંબંધિત પણ અલગ લન્ના ઉત્સવ છે, ફાનસના સ્થાનિક નિયમો છે.