દત્તાત્રેય જયંતી

દત્તાત્રેય જયંતીએ ભગવાન દત્તાત્રેયનું સ્મરણ અને પૂજન થાય છે. તેઓ ગુરુસ્વરૂપ તરીકે પૂજાય છે, અને તેમનામાં બ્રહ્મા, વિષ્ણુ અને શિવ ત્રણેનાં તત્ત્વ એકસાથે માનવામાં આવે છે. પુરાણોમાં તેમને અત્રિ ઋષિ અને પતિવ્રતા અનસૂયાજીના પુત્ર કહ્યા છે. જાણીતી કથા એવી છે કે ત્રણેય દેવોએ અનસૂયાજીના સતીત્વની પરીક્ષા લીધી. પણ તેમના તપોબળ અને પવિત્રતાથી એ પરીક્ષા વરદાનમાં ફેરવાઈ ગઈ, અને ત્રણેય દેવોનાં સ્વરૂપ બાળક દત્તાત્રેયમાં એક થયાં. પછીની પરંપરાઓમાં દત્તાત્રેય ખાસ કરીને એવા અવધૂત અને ગુરુ તરીકે યાદ કરાય છે, જે આખા જગત પાસેથી શીખે છે. ભાગવત પરંપરામાં તેમના ચોવીસ ગુરુઓની કથા આવે છે. પૃથ્વી અને પવનથી લઈને પ્રાણીઓ અને રોજિંદા જીવનના સાદા અનુભવો સુધી, બધામાંથી તેઓ કંઈક શીખ્યા. એનો અર્થ એ કે જાગ્રત સાધક માટે જ્ઞાન બધે જ છે. માગશર સુદ પૂનમે ભક્તો ભગવાન દત્તાત્રેયની પૂજા કરે છે, અને ગુરુતત્ત્વ, સાદગી તથા આત્મજ્ઞાનનો મહિમા ગાય છે.

ભક્તિ, કુટુંબની પરંપરા અને આ દિવસ સાથે જોડાયેલા આધ્યાત્મિક કે મોસમી અર્થને કારણે દત્તાત્રેય જયંતીનું મહત્ત્વ છે.