જલારામ બાપા જયંતી

જલારામ બાપા જયંતીએ ઓગણીસમી સદીના ગુજરાતી સંત જલારામ બાપાનો જન્મદિવસ ઊજવાય છે. તેમનો જન્મ સૌરાષ્ટ્રના વીરપુરમાં થયો હતો. નાનપણથી જ તેમનું મન વેપાર કરતાં સેવા, તીર્થયાત્રા અને સાધુસંતોના સંગમાં વધારે લાગતું. પત્ની વીરબાઈ સાથે મળીને તેમણે મુસાફરો, સાધુઓ અને ભૂખ્યા આવેલા કોઈ પણ માણસને જમાડવાની પરંપરા શરૂ કરી. તેમાં નાતજાત, સમાજ કે ગરીબ-તવંગરનો કોઈ ભેદ નહોતો. વીરપુરની ‘જલારામ પ્રસાદી’ની પરંપરા સદાવ્રતના આ આદર્શમાંથી ઊભી થઈ. સદાવ્રત એટલે કદી ન અટકતી, નિઃસ્વાર્થ અન્નસેવા. જલારામ બાપાની કથાઓમાં નમ્રતા, શ્રીરામમાં શ્રદ્ધા અને અપાર ઉદારતા કેન્દ્રમાં છે. ભક્તો એવા ઘણા પ્રસંગો યાદ કરે છે જેમાં બાપાની કરુણા અને પ્રાર્થનાથી લોકોને મદદ મળી. એટલે તેમની જયંતી કોઈ વ્યક્તિના મોટાપણાની ઉજવણી કરતાં વધુ સેવાનું સ્મરણ છે. બીજાને જમાડવું, ગુપ્ત દાન કરવું અને માણસની સેવાને ભગવાનની સેવા માનવી, એ જ આ દિવસનો સંદેશ છે.

જલારામ બાપા જયંતીનું મહત્ત્વ ભક્તિમાં, પરિવારની પરંપરામાં અને આ દિવસ સાથે જોડાયેલા આધ્યાત્મિક કે ઋતુના અર્થમાં રહેલું છે.

આ દિવસે વીરપુર ભક્તોથી ઊભરાય છે, અને અન્નક્ષેત્ર અટક્યા વગર ચાલે છે. બીજે આવેલાં જલારામ મંદિરોમાં પણ એ જ રીતે સૌને વિના મૂલ્યે જમાડાય છે. પરદેશમાં વસતા ઘણા ગુજરાતી પરિવારો વીરપુર જવાને બદલે ઘેર રસોઈ કરીને ભોજન વહેંચે છે.