મિલાદ-ઉન-નબી 2027

ઇસ્લામી પરંપરા મુજબ છઠ્ઠી સદીના અંતમાં મક્કામાં બનુ હાશિમ કુળમાં જન્મેલા પયગંબર મુહમ્મદ સાહેબનો જન્મદિવસ મિલાદ-ઉન-નબી અથવા મૌલિદ તરીકે ઉજવાય છે.

મિલાદ-ઉન-નબી, જેને મૌલિદ પણ કહે છે, પયગંબર મુહમ્મદ સાહેબના જન્મની યાદમાં ઉજવાય છે. ઇસ્લામી પરંપરા મુજબ તેમનો જન્મ છઠ્ઠી સદીના અંતમાં મક્કામાં બનુ હાશિમ કુળમાં થયો હતો. આગળ જતાં તેમના પર કુરાનની આયતો ઊતરી. તેમણે લોકોને એક જ અલ્લાહની ઇબાદત કરવા કહ્યું, અને નમાઝ, દાન, ન્યાય, દયા તથા નબળા લોકો પ્રત્યેની જવાબદારીનો બોધ આપ્યો. પયગંબર સાહેબના જન્મદિવસની જાહેર ઉજવણી શરૂઆતના મુસ્લિમ સમાજમાં થતી નહોતી, એ ઇસ્લામના ઇતિહાસમાં ધીમે ધીમે શરૂ થઈ. એટલે મૌલિદ વિશે જુદી જુદી મુસ્લિમ પરંપરાઓનો મત જુદો છે. જ્યાં આ દિવસ ઉજવાય છે ત્યાં મેળાવડામાં કુરાનની તિલાવત, પયગંબર સાહેબની શાનમાં નાત, તેમના જીવન અને સ્વભાવના પ્રસંગો, પ્રવચન, દાન અને સાથે બેસીને જમણ થાય છે. માનનારા માટે આ માત્ર જન્મદિવસ ઉજવવાની વાત નથી. પયગંબર સાહેબ પ્રત્યેની મહોબ્બત ફરી તાજી કરવાનો, અને કરુણા, પ્રામાણિકતા તથા સેવા જેવા ગુણો રોજબરોજના જીવનમાં કેવી રીતે ઉતારવા તેનો વિચાર કરવાનો આ દિવસ છે.

ઇસ્લામી જીવનચરિત્રોમાં પયગંબર મુહમ્મદનું જીવન સાતમી સદીના અરબસ્તાનમાં દર્શાવાય છે, પરંતુ જન્મની ચોક્કસ તારીખ અંગે બધા અહેવાલ એકસરખા નથી. અનેક સુન્ની સમાજ રબીઉલ અવ્વલની 12મી અને કેટલાક શિયા સમાજ 17મી તારીખ માને છે. જન્મોત્સવ ધાર્મિક રીતે યોગ્ય છે કે નહીં તે અંગે પણ વિદ્વાનોમાં મતભેદ છે: કેટલાક તેને પ્રેમભક્તિની માન્ય અભિવ્યક્તિ ગણે છે, જ્યારે અન્ય તેને પછી શરૂ થયેલી પ્રથા કહી ટાળે છે. એટલે બધા મુસ્લિમો એકસરખી ઉજવણી કરે છે એવું લખવું ખોટું છે. ઉજવણીમાં દયા, સત્ય, અનાથોની સંભાળ અને ન્યાયના ઉપદેશ પર ભાર હોવો જોઈએ. અંગ્રેજી તારીખ ચંદ્રગણતરી અને સ્થાનિક ચાંદદર્શનથી બદલાય છે.

ઉજવનારા સમાજ માટે મૌલિદ પયગંબર મુહમ્મદના જીવનનું અધ્યયન અને દયા, સત્ય તથા દાનનો સંકલ્પ છે.

જ્યાં પરંપરા હોય ત્યાં કુરઆન પાઠ, નાત, પ્રવચન, સીરત અધ્યયન અને દાન; કેટલાક મુસ્લિમ સમાજ મૌલિદ નથી ઉજવતા.

અનેક સુન્ની સમાજ રબીઉલ અવ્વલની 12મી અને કેટલાક શિયા 17મી માને છે; ચાંદદર્શન અને ઉજવણી અંગે મત જુદા છે.