આંધ્ર પ્રદેશ સ્થાપના દિન

આંધ્ર પ્રદેશ સ્થાપના દિન 1 નવેમ્બર 1956ની યાદ અપાવે છે. એ વખતે દેશભરમાં રાજ્યોની મોટે ભાગે ભાષાના આધારે નવેસરથી રચના થઈ, અને તેમાં આંધ્ર પ્રદેશ રાજ્ય બન્યું. એ પહેલાં ભાષાના આધારે સ્વશાસન મેળવવા લાંબું આંદોલન ચાલ્યું હતું, અને 1953માં જૂના મદ્રાસ રાજ્યમાંથી તેલુગુભાષી વિસ્તારોનું અલગ આંધ્ર રાજ્ય રચાયું હતું. 1956ના રાજ્ય પુનર્ગઠન કાયદાથી આ આંધ્ર રાજ્ય અને જૂના હૈદરાબાદ રાજ્યના તેલુગુભાષી તેલંગાણા પ્રદેશને ભેગા કરી આંધ્ર પ્રદેશ બનાવાયું, અને હૈદરાબાદ તેની રાજધાની બન્યું. પછીનાં વર્ષોમાં પ્રદેશના વિકાસ અને પ્રતિનિધિત્વના પ્રશ્ને આ વ્યવસ્થા રાજકીય આંદોલનોનો મુદ્દો બની. આખરે 2 જૂન 2014ના રોજ આંધ્ર પ્રદેશ પુનર્ગઠન કાયદા હેઠળ તેલંગાણા અલગ રાજ્ય બન્યું. આમ 1 નવેમ્બર તેલુગુભાષી ભારતના રાજકીય ઇતિહાસનો એક મહત્ત્વનો અગાઉનો પડાવ છે. સ્થાપના દિનની ઉજવણીમાં રાજ્યની ભાષા, સાહિત્ય, કળા, જાહેર સંસ્થાઓ અને રાજ્યના વિકાસમાં ફાળો આપનારી પેઢીઓને યાદ કરાય છે.

આંધ્ર પ્રદેશ સ્થાપના દિન ભારતની કોઈ મહત્ત્વની વ્યક્તિ, સંસ્થા, ઘટના કે જાહેર મૂલ્યને યાદ કરવાનો દિવસ છે.