માઘ મેળો

પ્રયાગરાજમાં દર વર્ષે મહિનાભરનો માઘ મેળો ભરાય છે, અને બાર વર્ષે આવતો કુંભ આ મેળાઓમાં સૌથી મોટો છે, એટલું જ. પોષ સુદ પૂનમથી ગંગા અને યમુના વચ્ચેની રેતી પર તંબુઓનું આખું નગર ઊભું થાય છે, અને મહાશિવરાત્રિએ એ સમેટાઈ જાય છે. જે લોકો આખો મહિનો ત્યાં જ રહે છે તે કલ્પવાસી કહેવાય છે. તેઓ દિવસમાં એક જ વાર જમે છે, જમીન પર સૂએ છે, ત્રણ વાર સ્નાન કરે છે અને મેળાની જગ્યા છોડીને ક્યાંય જતા નથી.

કુંભ મેળાનું નામ સૌએ સાંભળ્યું છે, પણ માઘ મેળો તો દર વર્ષે ભરાય છે. કલ્પવાસ મહિનાભરની કડક સાધના છે, પણ મેળાની ભીડમાં એ મોટે ભાગે નજરે ચડતી નથી.