સીતા નવમી

સીતા નવમી, જેને જાનકી નવમી પણ કહે છે, માતા સીતાના પ્રાગટ્યનો દિવસ છે. રામાયણની કથા છે કે મિથિલાના રાજા જનક એક પવિત્ર યજ્ઞની તૈયારી માટે ખેતર ખેડતા હતા, ત્યારે તેમને એક નાનકડી બાળકી મળી. હળના ચાસમાંથી એ પ્રગટ્યાં હતાં, એટલે તેમનું નામ સીતા પડ્યું. રાજા જનક અને રાણી સુનયનાએ તેમને દીકરીની જેમ ઉછેર્યાં. સ્વયંવરમાં શ્રીરામે ભગવાન શિવનું મહાન ધનુષ્ય ઉપાડીને તેની પણછ ચઢાવી, અને પછી સીતાજીનાં લગ્ન શ્રીરામ સાથે થયાં. રામાયણમાં સીતાજીની ભક્તિ, વનવાસમાં બતાવેલી હિંમત, લંકામાં દાખવેલી સહનશક્તિ અને ધર્મ પ્રત્યેની અડગ નિષ્ઠા જોવા મળે છે. એ જીવને તેમને પતિવ્રતા ધર્મની સાથે શક્તિનો પણ કાયમી આદર્શ બનાવ્યાં. ભક્તો વૈશાખ સુદ નોમે તેમનું સ્મરણ કરે છે, અને પરિવારમાં સંપ, માન-મર્યાદા અને મુશ્કેલીમાં ટકી રહેવાની શક્તિ માટે પ્રાર્થના કરે છે.

સીતા નવમીનું મહત્ત્વ ભક્તિમાં, પરિવારની પરંપરામાં અને આ દિવસ સાથે જોડાયેલા ધાર્મિક કે ઋતુના અર્થમાં રહેલું છે.